Tỷ lệ lạm phát hàng năm của Thổ Nhĩ Kỳ chạm ngưỡng gần 80% vào tháng 6 – mức cao nhất trong khoảng hai thập kỷ của đất nước này.
Giá tiêu dùng tháng trước tăng 78,6% so với tháng 6 năm 2021, một phần do chi phí thực phẩm và vận chuyển tăng cao. Theo dữ liệu của Viện Thống kê Thổ Nhĩ Kỳ, giá lương thực đã tăng gần gấp đôi trong một năm, trong khi chi phí vận chuyển tăng 123%.
Đây là một cột mốc nghiệt ngã khác đối với một quốc gia đã phải hứng chịu lạm phát tràn lan trong những tháng gần đây và đồng tiền của quốc gia này đã mất hơn 20% giá trị so với đô la Mỹ kể từ đầu năm nay.
Nền kinh tế Thổ Nhĩ Kỳ cũng hứng chịu tác động của lạm phát toàn cầu giống như các quốc gia khác, nhưng các chính sách kinh tế phi chính thống của Tổng thống Recep Tayyip Erdogan đã làm bùng phát cuộc khủng hoảng, đồng Lira sụp đổ khiến hàng nhập khẩu bị đội giá lên nhiều lần.
Vào tháng 9, Erdogan đã bỏ đi quy tắc và yêu cầu Ngân hàng Trung ương Thổ Nhĩ Kỳ bắt đầu cắt giảm lãi suất khi giá đang tăng, thay vì tăng lãi suất lên cao.
Vào thời điểm mà các ngân hàng trung ương lớn trên thế giới đang tăng chi phí đi vay để hạ nhiệt nhu cầu trong nỗ lực kiềm chế lạm phát thì Thổ Nhĩ Kỳ đang làm điều hoàn toàn ngược lại. Lãi suất vẫn ở mức 14% kể từ tháng 12.
Erdogan đã bảo vệ chính sách tiền tệ của mình, cho rằng giảm tỷ giá sẽ làm giảm lạm phát và thúc đẩy sản xuất và xuất khẩu. Ông đổ lỗi cho các vấn đề kinh tế của đất nước mình là do sự can thiệp của nước ngoài.
Nureddin Nebati, Bộ trưởng Kinh tế Thổ Nhĩ Kỳ, trong một tweet hôm thứ Hai cho biết rằng “sự tăng cao liên tục của giá hàng hóa toàn cầu, đặc biệt là các sản phẩm năng lượng và nông nghiệp” đã thúc đẩy lạm phát trong tháng Sáu.
Ông cho biết chính phủ đang hành động để hỗ trợ người dân khỏi việc tăng giá, bao gồm cách giảm thuế bán hàng và thêm nguồn trợ cấp.
Tuần trước, Erdogan thông báo rằng chính phủ của ông sẽ tăng 30% lương tối thiểu bắt đầu từ tháng này – chỉ sáu tháng sau khi tăng 50% – để giúp người lao động có khả năng chi trả khi chi phí sinh hoạt tăng cao.
Nhưng động thái này có thể đẩy đất nước tiến xa hơn tới vòng xoáy nguy hiểm xoay quanh giá cả- tiền lương khiến vấn đề thậm chí còn tồi tệ hơn.
S&P Global Ratings trong một báo cáo tuần trước cho hay nếu lạm phát kết hợp với giá trị yếu kém của đồng Lira Thổ Nhĩ Kỳ sẽ tiếp tục đè nặng lên chi tiêu của người tiêu dùng. Công ty này dự kiến mức lạm phát hàng năm sẽ duy trì trên 70% cho đến cuối năm và trên 20% cho đến ít nhất là giữa năm 2023.
Báo cáo cho biết: “Cuộc khủng hoảng tại Nga và Ukraine, cũng như sự suy giảm tăng trưởng ở khu vực đồng của euro và Anh sẽ đè nặng lên xuất khẩu, vốn là động lực tăng trưởng quan trọng của Thổ Nhĩ Kỳ gần đây”.
Theo báo cáo, sự phục hồi của du lịch quốc tế có lẽ sẽ cứu vãn được tình thế trong mùa hè này, bằng cách tăng nguồn thu ngoại tệ. Điều đó có thể hỗ trợ đồng Lira.
Bài: Việt Hương – Dẫn từ CNN
