Hồi cuối tháng 8, Meta cho biết công ty có kế hoạch kích hoạt mã hóa đầu cuối (E2EE) mặc định cho Messenger vào cuối năm nay. Gã khổng lồ công nghệ cũng đang mở rộng thử nghiệm các tính năng mã hóa đầu cuối cho “hàng triệu cuộc trò chuyện của nhiều người hơn”. Tuy nhiên, mới đây, Vương quốc Anh kêu gọi Meta không triển khai mã hóa đầu cuối trên Instagram và Facebook Messenger nếu không có biện pháp an toàn để bảo vệ trẻ em khỏi lạm dụng tình dục.
Tạo mã PIN để sử dụng tính năng mã hóa đầu cuối trong Messenger. Ảnh: Facebook
Nhiều năm qua, Meta đã phát triển các tính năng mã hóa đầu cuối trong Messenger, song hầu hết là tùy chọn hoặc thử nghiệm. Năm 2016, Meta bắt đầu triển khai tính năng bảo vệ mã hóa đầu cuối thông qua chế độ “cuộc trò chuyện bí mật”. Năm 2021, hãng đã giới thiệu tùy chọn cho cuộc gọi thoại và video trên ứng dụng. Công ty đã thực hiện động thái tương tự nhằm cung cấp tùy chọn mã hóa đầu cuối cho các cuộc trò chuyện và cuộc gọi nhóm vào tháng 1 năm 2022. Tháng 8 năm 2022, Meta bắt đầu thử nghiệm mã hóa đầu cuối cho các cuộc trò chuyện cá nhân.
Áp lực ngày càng tăng đối với Meta trong việc kích hoạt mã hóa đầu cuối để công ty hoặc những người khác không thể truy cập tin nhắn trò chuyện của người dùng. Việc bảo vệ thông tin liên lạc cá nhân đã trở nên quan trọng hơn sau khi một cô gái và mẹ cô ấy ở Nebraska nhận tội phá thai vào tháng 7. Năm ngoái, cảnh sát đã truy tố cô gái 17 tuổi dựa trên dữ liệu về tin nhắn trực tiếp của cô từ Messenger do Meta cung cấp ngay sau khi Tòa án Tối cao hủy bỏ vụ Roe kiện Wade – án lệ từ năm 1973 giúp hợp pháp hóa việc phá thai.
Trong lá thư gửi tới nhóm vận động quyền kỹ thuật số Fight for the Future (thông qua The Verge) hồi tháng 8, phó giám đốc quyền riêng tư của Meta, Rob Sherman, cho biết công ty sẽ triển khai mã hóa đầu cuối cho các DM (tin nhắn trực tiếp) trên Instagram sau khi triển khai trên Messenger. Ông cũng đề cập đến giai đoạn thử nghiệm đã kéo dài hơn dự đoán vì những khó khăn về mặt kỹ thuật. Công ty đã phải loại bỏ cấu trúc máy chủ cũ và xây dựng một cách mới để mọi người quản lý lịch sử trò chuyện của mình thông qua các biện pháp bảo vệ như mã PIN.
Ngoài ra, Meta phải xây dựng lại hơn 100 tính năng như hiển thị bản xem trước liên kết trong các cuộc hội thoại để phù hợp với mã hóa đầu cuối. WhatsApp – ứng dụng nhắn tin phổ biến của công ty Meta đã có mã hóa đầu cuối trong nhiều năm và trong những năm gần đây, họ lại tìm ra cách hỗ trợ nhiều thiết bị cho một tài khoản mà không phá vỡ mã hóa. Theo Meta, nhóm Messenger đang học từ WhatsApp để triển khai mã hóa đầu cuối.
Sau vụ việc, nhiều tổ chức, bao gồm Amnesty International, Access Now và Fight for the Future đã kiến nghị Meta và các nền tảng khác kích hoạt mã hóa đầu cuối cho các cuộc trò chuyện riêng tư.
Logo của Meta, Facebook, Messenger, Instagram, WhatsApp và Oculus. Ảnh: Reuters
Tuy nhiên, mới đây, Vương quốc Anh kêu gọi Meta không triển khai mã hóa đầu cuối trên Instagram và Facebook Messenger nếu không có biện pháp an toàn để bảo vệ trẻ em khỏi lạm dụng tình dục sau khi Dự luật An toàn Trực tuyến được quốc hội thông qua.
Bộ trưởng Nội vụ Anh – Suella Braverman cho biết bà ủng hộ việc mã hóa để tăng bảo mật cho người dùng trực tuyến nhưng không được gây tổn hại đến sự an toàn của trẻ em. “Meta không đảm bảo được rằng họ sẽ giữ nền tảng của mình an toàn trước những kẻ lạm dụng bệnh hoạn. Công ty cần phải phát triển các biện pháp bảo vệ thích hợp với kế hoạch mã hóa đầu cuối của mình”, bà nói thêm.
Đáp lại, người phát ngôn của Meta cho biết: “Đại đa số người Anh đều dựa vào các ứng dụng sử dụng mã hóa để giữ an toàn trước tin tặc, kẻ lừa đảo và tội phạm. Chúng tôi nghĩ mọi người không muốn chúng tôi đọc tin nhắn riêng tư của họ nên đã dành 5 năm qua để phát triển các biện pháp an toàn mạnh mẽ nhằm ngăn chặn, phát hiện và chống lạm dụng trong khi vẫn duy trì an ninh trực tuyến”.
Từ 20/9, Meta chính thức cập nhật các biện pháp chẳng hạn như hạn chế người dùng trên 19 tuổi nhắn tin cho thanh thiếu niên không theo dõi họ, sử dụng công nghệ để xác định và thực hiện hành động chống lại hành vi nguy hiểm.
“Khi chúng tôi triển khai mã hóa đầu cuối, chúng tôi sẽ tiếp tục cung cấp nhiều báo cáo cho cơ quan thực thi pháp luật hơn các công ty khác cùng ngành. Nỗ lực hàng đầu trong ngành của chúng tôi là giữ an toàn cho mọi người”, người phát ngôn nói thêm.
Các nền tảng truyền thông xã hội sẽ phải đối mặt với những yêu cầu khắt khe hơn để bảo vệ trẻ em truy cập nội dung có hại do Dự luật An toàn Trực tuyến được quốc hội thông qua hôm thứ Ba (19/9) đã trở thành luật.
Trong luật mới này, mã hóa đầu cuối là vấn đề gây tranh cãi giữa các công ty và chính phủ. Các nền tảng nhắn tin, bao gồm WhatsApp đã phản đối một điều khoản trong đó. Họ cho rằng điều khoản này có thể buộc họ phá vỡ mã hóa đầu cuối.
Về phía chính phủ, cơ quan chức năng cho biết dự luật không cấm công nghệ này, mà thay vào đó yêu cầu các công ty phải hành động để ngăn chặn lạm dụng trẻ em. Nếu không còn phương án nào tốt hơn thì phương án cuối cùng là phát triển công nghệ quét tin nhắn được mã hóa.
Tuy nhiên, các công ty công nghệ cho biết việc quét tin nhắn và mã hóa đầu cuối về cơ bản là rất mâu thuẫn.
Giang Nguyễn (Theo TechCrunch, Reuters)
