AI tạo sinh đang phát triển nhanh chóng cả về cách sử dụng và độ tinh vi. Kể từ khi phát hành rộng rãi ChatGPT – chatbot dựa trên ngôn ngữ lớn của OpenAI hồi tháng 11 năm 2022, số người thử nghiệm AI tạo sinh đã tăng lên nhanh chóng. Trong năm ngày đầu tiên, nền tảng này đã có hơn một triệu người dùng. Theo dự tính, tỷ lệ người dùng Internet và ứng dụng AI tạo sinh trong tương lai sẽ ngày càng tăng lên, đặc biệt là ứng dụng trong công việc. Do đó, việc hiểu rõ cách thức AI tạo sinh chuyển đổi hoạt động kinh doanh cũng như tiếp cận công nghệ này một cách hiệu quả nhất vẫn luôn là bài toán cho doanh nghiệp.
Sự phát triển nhanh chóng và không giới hạn
Tiềm năng ảnh hưởng của AI lên kinh tế toàn cầu. Ảnh: Financial Times
Insider Intelligence dự báo, cuối năm 2023, 25% người dùng Internet ở Hoa Kỳ, tương đương gần 80 triệu người, sẽ sử dụng AI tạo sinh hằng tháng, tăng từ mức 8% vào cuối năm 2022. Tỷ lệ này sẽ tăng lên 33% vào năm 2024. Hầu hết người trải nghiệm AI sẽ là nhân viên văn phòng, Insider Intelligence cho biết. Không giống như nhiều công nghệ mới, người dùng AI ở độ tuổi từ 55 đến 64 nhiều hơn là ở độ tuổi 12 đến 17 vì công nghệ này tập trung ở nơi làm việc.
Hiện tượng AI không chỉ giới hạn ở Hoa Kỳ. Một cuộc khảo sát của Salesforce với 4.000 người ở Hoa Kỳ, Anh, Úc và Ấn Độ cho thấy một nửa trong số họ đã sử dụng AI tạo sinh. Ấn Độ dẫn đầu với gần 3/4 số người được hỏi đều cho biết đã thử công nghệ này. Kể từ khi phát hành rộng rãi, chức năng của các mô hình AI tạo sinh đã được cải thiện. Sự hiểu biết, tái tạo ngôn ngữ tự nhiên và độ chính xác của chúng đều tốt hơn.
Bước đột phá về công nghệ trong tìm kiếm
Christian Ward, giám đốc dữ liệu của Yext, nền tảng trải nghiệm kỹ thuật số, cho biết thực tế là AI có thể hiểu được ngôn ngữ của con người đã giúp ích. Khi tìm kiếm trên internet, người dùng đã học cách “nói từ khóa . . . để biến ý định của mình thành hành động của máy tính”. Với AI tạo sinh, con người không còn cần phải am hiểu công nghệ nữa mặc dù AI vẫn có công nghệ tiên tiến. AI “thành thạo con người” và cho phép chúng ta giao tiếp với nó một cách tự nhiên, khiến nó trở nên dễ tiếp cận hơn.
Ward nói: “Trước đây, những người am hiểu máy tính có lợi thế hơn nhưng giờ máy tính đã có sự hiểu biết của con người và lợi thế đó đang được dân chủ hóa. Đây hoàn toàn là một trong những bước đột phá lớn nhất mà chúng tôi từng thấy về công nghệ trong một thời gian rất dài”. Ngoài ra, ông còn cho biết một khi các chức năng tìm kiếm đạt đến mức mà chúng ta sử dụng chúng theo kiểu trò chuyện như thể chúng là con người, thì cấu trúc đó sẽ mở ra theo cách mà chúng ta chưa từng trải nghiệm trước nay.
Tiềm năng thương mại lớn
Ảnh: Nextech AR
Michael Wooldridge, giáo sư khoa học máy tính tại đại học Oxford, gọi năm 2023 là “năm bước ngoặt” của AI tạo sinh. Ông cho biết công nghệ này sẽ có tính biến đổi giống như bộ vi xử lý – thứ đã tạo nên máy tính cá nhân, trang web và điện thoại thông minh. Mặc dù phải mất nhiều tháng hoặc nhiều năm để bắt kịp nhưng tốc độ phát triển của AI tạo sinh là rất đặc biệt và khó có thể hình dung hết tác dụng của nó.
Mặc dù còn non trẻ nhưng công nghệ AI đã thâm nhập vào lĩnh vực thương mại. Các ước tính về giá trị mà AI có thể tăng thêm cho nền kinh tế toàn cầu dao động từ mức 7% tổng sản phẩm quốc nội (7 nghìn tỷ USD) trong 10 năm (dự đoán bởi Joseph Briggs – nhà kinh tế của Goldman Sachs) cho đến mức từ 2,6 nghìn tỷ đến 4,4 nghìn tỷ USD một năm (do McKinsey’s dự đoán).
Để dễ hiểu hơn, hãy so sánh giá trị đó với GDP của Vương quốc Anh là 2,7 nghìn tỷ USD năm 2022. Ngân hàng, khoa học đời sống và công nghệ cao có thể là những lĩnh vực đạt được lợi ích lớn nhất từ AI. Tiếp thị, bán hàng và trải nghiệm khách hàng đều sẽ bị ảnh hưởng sâu sắc bởi công nghệ này. Việc sử dụng ngôn ngữ tự nhiên của AI có nghĩa là các phiên bản dựa trên ngôn ngữ lớn của AI rất phù hợp với những công việc sáng tạo.
Ngày càng “thông minh” trong nhiều lĩnh vực
Các công cụ ngày nay có thể giúp tạo ra văn bản, âm thanh, video, âm nhạc, mã hiệu (code), hình ảnh và bản thiết kế. Ví dụ: từ các mô hình dựa trên kho dữ liệu trực tuyến, AI tạo sinh có khả năng nắm bắt được nhiều hướng khác nhau của một mô tả để tạo ra tác phẩm hoàn toàn nguyên bản vô số lần. Bên cạnh chữ viết, AI tạo sinh còn tạo ra hình ảnh từ các mô tả bằng văn bản. Điều này giúp thực tế hóa hơn những gì có thể tưởng tượng và thậm chí có thể kết hợp phối cảnh 3D và bóng tối.
Trong lĩnh vực âm thanh và âm nhạc, AI có thể giúp một nghệ sĩ góp mặt vào một sản phẩm mà không cần nghệ sĩ tham gia. Sản phẩm do AI tạo ra đã dẫn đến những lo ngại về bản quyền.
Xóa bỏ nhận định “công nghệ không thể chạm tới”
Có thể thấy rằng AI tạo sinh được ứng dụng nhiều trong lĩnh vực sáng tạo hơn trong lĩnh vực khoa học (nghiên cứu và kỹ thuật) yêu cầu độ chính xác và độ tin cậy cao. Điều này trái ngược với kỳ vọng cách đây vài năm. Khi đó, người ta mong chờ máy móc sẽ mang lại nhiều giá trị nhất cho những công việc nặng nhọc hoặc nhàm chán. Người ta còn dự đoán rằng chúng sẽ tăng cường khả năng thể chất của con người hoặc phân tích dữ liệu với tốc độ nhanh hơn mức mà chúng ta có thể xử lý. Sự sáng tạo được kỳ vọng sẽ vẫn là đặc sản của con người. Một vài người nhận định sáng tạo là bản chất quyết định ý nghĩa của con người.
Với khả năng sáng tạo bất ngờ, AI có thể đảm nhận những công việc từng được coi là “công nghệ không thể chạm tới”. Goldman Sachs ước tính rằng 1/4 hình thức công việc ở Hoa Kỳ và Châu Âu có thể được tự động hóa nhờ AI. Ở mức cao nhất, hơn 40% nhiệm vụ quản lý và nghề luật có thể được tự động hóa. Tuy nhiên, chỉ có dưới 1/10 nhiệm vụ trong các ngành nghề đòi hỏi nhiều sức lực như xây dựng và bảo trì có thể ứng dụng AI hiệu quả.
(còn tiếp)
Giang Nguyễn (Theo Financial Times)
