Nền kinh tế Trung Quốc đã ghi nhận tăng trưởng hàng quý thấp nhất trong hơn hai năm qua gây ra bởi nhiều tháng đóng cửa toàn quốc do diễn biến phức tạp của dịch Covid.
Theo Cục Thống kê Quốc gia (NBS) đưa tin, tổng sản phẩm quốc nội của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới này chỉ tăng 0,4% trong ba tháng tính đến ngày 30/6 so với năm ngoái.
Con số này thấp hơn rất nhiều so với mức tăng 4,8% ghi nhận trong quý trước và thấp hơn nhiều so với mức tăng trưởng 1% mà các nhà kinh tế ước tính trong một cuộc thăm dò của Reuters. Trên cơ sở hàng quý, GDP giảm 2,6%.
Đợt này được xem là biểu hiện yếu kém nhất của nền kinh tế Trung Quốc kể từ quý đầu tiên năm 2020, khi toàn nền kinh tế gần như lâm vào bế tắc khi phải chiến đấu với các đợt bùng phát coronavirus bắt nguồn từ Vũ Hán. Trong quý đó, GDP giảm 6,8%.
Trong nửa đầu năm nay, nền kinh tế chỉ ở mức 2,5%, thấp hơn rất nhiều so với mục tiêu 5,5% hàng năm mà chính phủ đặt ra. Vào hôm thứ Sáu tỉnh Bắc Kinh cho biết việc đạt được mục tiêu GDP do chính phủ đề ra vào năm nay sẽ rất khó có thể thực hiện.
Phát ngôn viên Fu Linghui từ Cục Thống Kê Quốc Gia Trung Quốc cho biết: “Còn rất nhiều thách thức mà ta phải vượt qua để đạt được mục tiêu tăng trưởng kinh tế trong năm như dự kiến”. Nhưng ông kỳ vọng nền kinh tế sẽ phục hồi trong nửa cuối năm.
Các hàng rào cách li trong thời điểm diễn ra dịch Covid chặn lối vào khu dân cư Fengming Haishang của công ty Country Garden Holdings.
Các nhà hoạch định chính sách Trung Quốc phải đối mặt với những thách thức ngày càng lớn nhằm duy trì tốc độ tăng trưởng ổn định khi nước này đang phải đối mặt với sự suy giảm mạnh hoạt động do chính sách zero-Covid nghiêm ngặt của Bắc Kinh. Chính sách này được xem là cuộc đàn áp mạnh mẽ về quy định đối với khu vực tư nhân, đồng thời gây ra cuộc khủng hoảng bất động sản khiến nợ xấu gia tăng tại ngân hàng và là nguyên do khiến các cuộc biểu tình xã hội ngày càng tăng.
Kể từ tháng 3, thái độ không khoan nhượng của Bắc Kinh trong việc tiêu diệt virus đã dẫn đến nhiều tháng liền đóng cửa ở hàng chục thành phố trên khắp đất nước, bao gồm Thượng Hải- trung tâm tài chính và vận chuyển của quốc gia. Hàng triệu cư dân như bị giam lỏng trong nhà, các cửa hàng, nhà hàng và các nhà máy đồng loạt đóng cửa. Điều này tác động đến hoạt động của người tiêu dùng và làm gián đoạn chuỗi cung ứng.
Thượng Hải xét nghiệm PCR cho toàn bộ 25 triệu dân.
Các nhà chức trách đã bắt đầu mở cửa kinh tế vào đầu tháng trước, dỡ bỏ phong tỏa ở một số thành phố trọng điểm. Các ngành sản xuất và dịch vụ có dấu hiệu cải thiện trong những tuần gần đây. Nhưng việc Bắc Kinh duy trì lập trường zero-Covid đã gây ra dao động rất lớn cho các doanh nghiệp và các nhà đầu tư.
Chi tiêu của người tiêu dùng vẫn ở mức thấp trong khi thị trường việc làm đang phải chịu áp lực vô cùng lớn- tỷ lệ thanh niên thất nghiệp đạt mức cao kỷ lục 19,3% chỉ trong tháng Sáu.
Trong cuộc họp báo diễn ra vào hôm thứ Sáu, Fu nói rằng nền kinh tế đã chịu một tác động bất ngờ và nghiêm trọng đến từ các yếu tố cả bên trong lẫn bên ngoài.
Giá hàng hóa toàn cầu bị đẩy lên cao, nhất là thực phẩm và năng lượng. Điều này làm tăng thêm lạm phát nhập khẩu. Fu nói, rủi ro lạm phát đình trệ ngày càng tăng trên toàn thế giới cũng đe dọa tới sự ổn định kinh tế của Trung Quốc.
Chaoping Zhu- chiến lược gia thị trường toàn cầu tại JP Morgan Asset Management cho biết, biểu hiện yếu kém của nền kinh tế trong quý hai “phản ánh những cú sốc lớn từ đợt bùng phát Omicron và các chính sách nghiêm ngặt được áp dụng tại các thành phố lớn”.
“Chúng tôi kỳ vọng nền kinh tế sẽ phục hồi trong nửa cuối năm nay, chủ yếu đến từ sự hỗ trợ đầu tư cơ sở hạ tầng do chính phủ lãnh đạo”, ông còn cho hay nếu chính phủ nới lỏng các hạn chế hơn nữa, niềm tin nơi người tiêu dùng có thể được lấy lại nhanh chóng.
Dù vậy thì lĩnh vực bất động sản vẫn có thể gây ra rủi ro lớn đối với sự tăng trưởng, Zhu nói. Giám đốc kinh tế của Macquarie Group, Larry Hu, cho biết, dữ liệu mới nhất ngụ ý rằng sự tăng trưởng GDP phải đạt hơn 7% trong nửa cuối năm mới có thể đạt được mức tăng trưởng hàng năm là 5%. “Điều này là bất khả thi nếu không có sự kích cầu từ chính sách hiện tại,” ông cho biết.
Có một vài điểm tích cực trong dữ liệu kinh tế hôm thứ Sáu. Ngành khai khoáng và chế tạo ghi nhận mức tăng trưởng 0,9% so với quý 2 năm ngoái. Doanh số bán lẻ trong tháng 6 tăng 3,1% so với một năm trước, phần lớn đến từ doanh số bán xe hơi tăng vọt do nhu cầu bị dồn nén và chính sách hỗ trợ xe điện. Sản xuất công nghiệp cũng dần phục hồi trong tháng 6, tăng 3,9% so với một năm trước.
Thị trường bất động sản vẫn là một trở ngại lớn. Tỉ suất đầu tư vào bất động sản giảm 9,4% trong tháng 6; sau khi đã giảm 7,8% vào tháng 5, theo tính toán của Macquarie Capital dựa trên dữ liệu của chính phủ. Doanh số bán bất động sản theo diện tích sàn đã giảm 18% trong tháng trước, sau khi sụt giảm 32% trong tháng 5.
Hu nói: “Doanh số bán hàng tăng đồng nghĩa với việc các nhà phát triển bất động sản đang phải đối mặt với tình trạng suy giảm thanh khoản. Tình trạng tài chính không ổn định đang làm gia tăng bất ổn xã hội, bằng chứng là cuộc tẩy chay thế chấp gần đây”.
Trong vài ngày qua, những người mua nhà trên khắp hàng chục thành phố đã từ chối thanh toán các khoản thế chấp đối với những ngôi nhà chưa được hoàn thiện. Sự từ chối việc thanh toán này diễn ra khi ngày càng có nhiều dự án bị trì hoãn hoặc đình trệ do cuộc khủng hoảng tiền mặt, khiến ông lớn trong ngành phát triển bất động sản là Evergrande vỡ nợ vào năm ngoái.
Zhu, từ ban quản lý JP Morgan Asset, cho rằng số lượng nhà xây dở dang ngày càng tăng gây rủi ro lớn cho nguồn tài chính của các ngân hàng. Ông nói: “Các biện pháp quản lý dứt khoát và có hiệu quả phải được thực hiện để ngăn chặn việc tẩy chay thế chấp phát triển thành một rủi ro cho toàn hệ thống.
Bài: Việt Hương – edition.cnn.com
