Trong cuốn sách Superabundance xuất bản năm 2022, bộ đôi tác giả Marian Tupy và Gale Pooley đã quan sát thấy rằng “với mỗi mức tăng dân số, tài nguyên toàn cầu đều tăng tương ứng gấp 8 lần”. Nếu chỉ nhìn vào bề ngoài thì điều này không có gì làm chúng ta ngạc nhiên. Với công nghệ AI, bội số trên thậm chí còn có thể tăng lên gấp nhiều lần.
Sự thật đơn giản và đẹp đẽ là việc sản xuất càng được dàn trải giữa các “đôi tay” thì sản lượng càng lớn. Hãy lấy ví dụ về ngành ô tô. Trong quá khứ, chỉ những ai trong giới nhà giàu mới có thể sở hữu chúng, và Henry Ford đã tạo ra ô tô “đại chúng” bằng cách truyền bá việc sản xuất những chiếc xe giống nhau được thực hiện bởi một dây chuyền gồm hàng nghìn công nhân.
Một người làm việc một mình sẽ chỉ có thể tạo ra một chiếc ô tô thô sơ và thiếu vững chắc trong suốt cuộc đời, nhưng hàng nghìn người làm việc cùng nhau có thể tạo ra bội số của hàng nghìn chiếc. Hãy nghĩ đến hệ số tám mà Tupy và Pooley đề cập đến, rồi truyền bá nó ra khắp trái đất.
Hãy nghĩ về chiếc máy bay Boeing 747 vừa ngừng hoạt động. Hoặc nếu bạn thích những tòa nhà cao tầng, hãy nghĩ đến tòa Burj Khalifa ở Dubai. Đầu tiên hãy xem xét chiếc 747, đây là thành quả của sáu triệu bộ phận khác nhau được sản xuất trên khắp thế giới. Đối với Burj, có thể nói nó đòi hỏi nhiều hơn một ngôi làng. Sự thật đơn giản là nếu những người tạo ra tòa nhà cao nhất thế giới chỉ dựa vào sức lực, thép và kiến thức của những cư dân ở Dubai thì công trình này có lẽ đã không bao giờ có thể được hoàn thành. Chi phí sẽ là quá cao, chưa kể rằng một phần rất nhỏ đầu vào cần thiết cho quá trình xây dựng nó đến từ Tiểu vương quốc.
Trường hợp của những chiếc iPhone do Apple sản xuất là một ví dụ thú vị khác. Những người theo chủ nghĩa dân túy đã sai lầm khi kêu gọi Apple giới hạn việc sản xuất các thiết bị điện tử của hãng bên trong nước Mỹ. Nếu điều này thực sự xảy ra, thì chi phí cho nỗ lực đó sẽ khiến giá iPhone vượt xa khả năng chi trả của đại đa số người dân.
Đừng bao giờ quên rằng không ai mua và bán bằng tiền, cho vay/mượn bằng tiền hoặc tiết kiệm bằng tiền. Tiền chỉ là thước đo hoặc một thỏa thuận về giá trị thể hiện khả năng tiếp cận hàng hóa và dịch vụ thực tế. Áp dụng cho việc nghỉ hưu, chúng ta tiết kiệm đô la cho những gì chúng ta hy vọng là một tương lai êm đềm sẽ trở nên thoải mái nhờ những gì số tiền đó có thể đổi được.
Điều này đưa chúng ta trở lại với Tupy và Pooley. Những gì họ tìm thấy trong nghiên cứu dành cho Superabundance là lượng thời gian bỏ ra cho hàng hóa và dịch vụ luôn giảm xuống. Nói một cách lạc quan hơn, số giờ làm việc để mua hàng hóa ta muôn luôn giảm dần.
Quan trọng hơn, đó là một yếu tố quan trọng khi xem xét tương lai mà tất cả chúng ta đang cố gắng đoán trước. Sự kết nối giữa các nhà sản xuất là một tín hiệu vui cho thấy chi phí sản xuất hàng hóa và dịch vụ tiếp tục giảm. Thật vậy, không thể nhấn mạnh đủ rằng càng có nhiều nhân lực và máy móc trong quá trình sản xuất thì sản phẩm và dịch vụ càng phong phú.
Hãy nghĩ đến sự phân công lao động với sự phân công tư tưởng sắp tới. Các nhà đầu tư và nhà khoa học nghiên cứu công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) dự đoán rằng AI sẽ sớm cho phép tự động hóa 80% quá trình của 80% lượng công việc hiện nay. Hãy dừng lại và nghĩ xem điều này có ý nghĩa gì. Con người sẽ sớm sở hữu những trợ lý cơ giới hóa việc sản xuất và tư duy, theo đúng nghĩa đen là hàng tỷ cỗ máy và bộ não có năng lực không bao giờ cần nghỉ ngơi. Sự tăng trưởng kinh tế xuất hiện từ điều này sẽ khiến tâm trí ta choáng váng vì sự vĩ đại của nó.
Việc nghỉ hưu có ý nghĩa gì? Điều đó có nghĩa là thời gian bỏ ra để có được một cuộc sống như ý sau khi nghỉ việc sẽ giảm xuống.
Nói cách khác, khá lạc quan, với AI, tất cả những lo lắng về việc thiếu tiền tiết kiệm cá nhân đủ để nghỉ hưu sẽ không còn là vấn đề. Đừng bao giờ quên rằng con người là thị trường và con người không tiết kiệm nhiều tiền vì họ sẽ không cần nhiều tiền nữa. Dấu hiệu chắc chắn nhất của một nền kinh tế đang bùng nổ là giá cả giảm, và cuộc hôn nhân của con người với những cỗ máy có khả năng tư duy sẽ mang lại “những cuộc cách mạng giá rẻ” với cái giá rẻ nhất.
Bài: Hiếu Võ – Theo Forbes
