Từ “tấm gương khởi nghiệp” thành công đến ông chủ tập đoàn trị giá hơn nghìn tỷ, mà vẫn thụ hưởng đủ đầy sự đẹp đẽ của cuộc sống, doanh nhân Bùi Quang Minh đã tiến rất xa trên hành trình trải nghiệm của mình.
Đầu tiên, xin chúc mừng anh đã chèo lái con thuyền Beta Cinemas phục hồi và phát triển “nhanh như thổi” sau đại dịch. Nhìn lại những ngày tháng khó khăn đó, anh có cảm xúc như thế nào?
Đến bây giờ, ngẫm lại giai đoạn ấy, Minh vẫn thấy tựa như một giấc mơ. Khoảng thời gian đầy gian nan với nhiều cảm xúc lẫn lộn, Minh cũng không hiểu sao mình lại có thể bình tĩnh và vững chãi để vượt qua. Lúc đấy thực sự có rất nhiều cảm xúc tiêu cực, bi quan kéo đến làm mọi thứ chao đảo, nhưng bằng một cách nào đấy, Minh vẫn tin tưởng vào bản thân, vào niềm tin rằng mọi thứ sẽ ổn. Minh dần tìm thấy phương cách để vượt qua khi quay về với bản ngã của mình. Càng tìm hiểu những cảm xúc đó, Minh càng hiểu hơn về bản thân, những gì sâu thẳm, chân thực, một thế giới khác rộng mở của mình.
Nhìn lại ngày xưa, Minh thấy mình đã phát triển công việc, sự nghiệp và tất cả mọi thứ vì những động lực đến từ bên ngoài. Đó là sự thể hiện bản thân, cái tôi, gồng mình lên để chứng tỏ là mình làm được… Đại dịch xảy ra đã thách thức cái tôi đó của Minh, thách thức những gì mình nghĩ về bản thân với những thành tựu mình từng có. Minh từng nghĩ đó hẳn là mình rồi. Đại dịch khiến mình chao đảo, mất đi điểm tựa, mất đi toàn bộ ý nghĩa tưởng là nội hàm ấy, nhưng cũng là cơ hội để Minh quay về sâu bên trong, tìm hiểu xem thực sự “Mình là ai”. Không lẽ mình chỉ là những thành tựu đó, những công việc, sự nghiệp đó hay sao?! Khi quay trở về bên trong nội tại và tìm được sự bình tĩnh, vượt lên trên khó khăn để hiểu rõ bản thân hơn, Minh cảm thấy, thành công là tốt, nhưng làm thế nào tạo ra giá trị trường tồn từ chính mình, từ tâm trí mình khi những thành công về sự nghiệp và danh vọng chỉ là thứ trang sức bên ngoài?! Điều đó quan trọng hơn hẳn. Nó là sự kết nối sâu sắc hơn với tất cả mọi điều, tất cả mọi người. Nó là sự tích cực, là tình yêu thương, là những gì mình đã học và phát triển được qua đại dịch.
Liệu có thời điểm nào trong quá trình khởi nghiệp, anh lâm vào thế khó như vậy?
Thực sự Minh chưa bao giờ phải mắc kẹt trong tình huống đầy khó khăn và thách thức đến thế. Nhưng cuộc sống mà, luôn có những điều bất ngờ, và không ai biết trước được ở chặng đường phía trước liệu có còn những thử thách gì hay không?!
Tuy nhiên, khó khăn lại mang đến cho mình một niềm vui là: “À! Mình có thể vượt qua được những thử thách lớn và bất ngờ như thế, có được những trải nghiệm thú vị đến vậy, nó giúp mình trưởng thành hơn và chắc chắn một điều: mình sẽ không còn cảm giác lo sợ những gì tiếp theo sẽ xảy tới.
Anh sẽ làm gì nếu không gọi được vốn đầu tư lần 4 từ Daiwa PI Partners cứu nguy khỏi sự phá sản giữa đại dịch?
Nếu không gọi được vốn, mình cũng không biết nên làm thế nào. Có lẽ mình sẽ phải đàm phán với các đối tác, những người chủ mặt bằng hoặc ngân hàng. Mình có thể phải có những thỏa thuận khó khăn, ảnh hưởng nặng đến công việc kinh doanh của mình. Nhưng đó là những điều tốt nhất mình có thể làm để cứu doanh nghiệp tồn tại. Miễn mình duy trì được doanh nghiệp, có cơ hội để bước tiếp về phía trước, thì mình sẽ làm. Mình nghĩ đơn giản, trong mọi tình huống, sẽ luôn có những quyết định tốt nhất, hợp lý nhất mà mình có thể hành động. Điều tốt nhất đó là gì? Điều tối ưu mà mình có thể làm là gì? Dù sao đi nữa, hãy cứ bình tĩnh để tìm ra phương án xử lý, một khi đã tìm ra hướng giải quyết rồi thì mình cứ thế đi tiếp.
Tỉ lệ vốn nước ngoài sở hữu của Beta Cinemas đã chạm mức giới hạn 49%, chuyện gì sẽ xảy ra nếu anh phải gọi vốn lần 5?
Nếu phải gọi vốn lần 5 tỷ lệ sở hữu vốn nước ngoài? Thật ra sẽ có nhiều cách để cấu trúc lại vấn đề này, mình hoàn toàn có thể thử kêu gọi những nhà đầu tư trong nước hoặc những quỹ được xây dựng tại Việt Nam để đảm bảo việc giới hạn 49% này không bị ảnh hưởng. Hoặc mình sẽ có những cơ cấu nào đó để vẫn làm việc một cách hợp pháp và đồng thời đảm bảo sự phát triển tiếp theo cho doanh nghiệp.
Kinh doanh rạp chiếu phim là thị trường vẫn đang phát triển, đầy tiềm năng nhưng cũng đầy thách thức. Tôi thấy thú vị khi quan sát Beta Cinemas “chiến đấu với những gã khổng lồ” như CGV, Lotte, Galaxy…, và bất ngờ thay, đã chễm chệ top 4, vượt cả ông lớn một thời BHD. Chiến lược chiếm lĩnh thị phần của anh có phải là “chậm mà chắc”, “tầm ngầm mà đấm chết voi”?
Thực ra, trong quá trình phát triển, mình không quá căng thẳng, nặng nề về vấn đề đối thủ. Mình nghĩ đối thủ lớn nhất chính là bản thân mình, và bản thân Beta chỉ có thể vượt lên chính mình mà thôi. Beta luôn có một hướng đi riêng, có một phân khúc giá khác, nhóm khách hàng khác và văn hóa phát triển rất khác. Do đó chúng tôi cứ tập trung làm tốt những gì chúng tôi có thể làm. Chúng tôi ưu tiên tập trung phát triển những yếu tố đó để thu hút được những khách hàng riêng và trung thành của mình.
Tôi vẫn thắc mắc vì sao anh chọn Thái Nguyên để khởi nghiệp với Beta Cinemas mà không phải Sài Gòn hay Hà Nội, và tới bây giờ chỉ có một cụm rạp tại TP.HCM trong tổng số 16 cụm rạp trên cả nước. Phải chăng để tránh sự càn quét của các ông lớn?
Mình chọn Thái Nguyên để khởi nghiệp bởi vì ở thời điểm đó mình chưa biết bất cứ gì về rạp chiếu phim, không hiểu là để xây dựng một rạp chiếu phim cần phải làm những gì và cần phải có những điều gì. Cái gì sẽ làm nên thành công của một chuỗi rạp chiếu phim. Sau đó là không dám mở ở Hà Nội và Sài gòn, chỉ dám mở ở Thái Nguyên để xem sao. Tại vì lúc đó ở Thái Nguyên không có đối thủ cạnh tranh nào, nếu như trường hợp xấu nhất xảy đến, mình làm không được tốt, thì có lẽ khán giả vẫn cho mình một cơ hội để để quay trở lại. Đó là cách mình thử nghiệm và nỗ lực hết sức, từ đó rút ra rất nhiều kinh nghiệm để có thể làm tốt hơn ở những lần sau.
Ngay giữa đại dịch, anh lại khai sinh thêm 2 doanh nghiệp mới: Aplus Home và Viện Kinh doanh Crimson (CBI). Điều gì khiến anh có quyết định mà thoạt nhìn có vẻ liều lĩnh như vậy?
Giữa đại dịch, nếu mình không khai trương 2 doanh nghiệp mới thì thực sự mình đã không gắng gượng nổi. Cái cảm giác cứ mở mắt là nhìn thấy doanh nghiệp bị đóng cửa, không có một sự chuyển biến nào, không có dấu hiệu tích cực nào và cứ nằm im như vậy trong một thời gian dài, điều đó rất khủng khiếp về tâm lý. Vì vậy, phải có một dự án khác khiến Minh dồn tâm sức vào để có thể tạo điều kiện cho anh chị em trong tổ chức làm việc, đem lại những sự tích cực, tươi sáng mỗi ngày họ thức dậy. Đấy là lý do khởi sự 2 doanh nghiệp mới. Giống như điều Minh chia sẻ: “Trong mỗi tình huống, mình sẽ có những quyết định tốt nhất để hành động”, với Beta Group tại thời điểm đó, 2 dự án mới là điều tốt nhất chúng tôi có thể thực hiện, để có động lực, để nhìn về phía trước, tạo nền móng cho bây giờ và mai sau.
APLUS Home là mô hình chuỗi căn hộ dịch vụ tối ưu, mang đến giải pháp về nhà ở cho các bạn trẻ hiện đại với mức giá phù hợp. Còn Viện Kinh doanh Crimson (CBI) là chương trình Mini-MBA chuẩn Harvard dành cho các lãnh đạo, nhà khởi nghiệp, với giáo trình chuẩn Harvard. Anh có thể chia sẻ thêm về tình hình phát triển hiện tại của hai doanh nghiệp mới?
APLUS Home đã gọi vốn được vòng đầu tiên và đang có nhà đầu tư xúc tiến gọi vốn lần hai, mọi thứ phát triển khá tốt. Hiện chúng tôi có hơn 400 căn hộ dịch vụ tập trung vào nhóm khách hàng các bạn trẻ mới ra trường đi làm, chưa có điều kiện mua nhà. APLUS Home đang dẫn đầu trong phân khúc khách hàng này, dần tạo được chỗ đứng và niềm tin với thị trường.
Còn Viện kinh doanh Crimson năm vừa rồi đã triển khai được 8 khóa học Mini-MBA cho các bạn trẻ Young Professional tại Việt Nam, tuy vậy với CBI, chúng tôi muốn dành một ít thời gian để nghiên cứu lại, điều chỉnh sản phẩm phù hợp hơn với thị trường. Bởi tuy phản hồi khách hàng khá tốt trong 8 khóa học vừa qua, nhưng chúng tôi đánh giá rằng dung lượng thị trường cũng như sức hút của sản phẩm chưa đủ mạnh, chúng tôi mong muốn tạo ra được một sản phẩm hoàn thiện, có sức hút mạnh hơn đối với khách hàng.
Được xem là “tấm gương khởi nghiệp” thành công vang dội với doanh nghiệp được định giá 1.000 tỷ, theo anh, bản lĩnh, hay điều kiện tiên quyết của một nhà khởi nghiệp thành công, một doanh nhân thành đạt, nằm ở bí quyết gì?
Có lẽ đó là sự tổng hòa của tất cả, của rất nhiều yếu tố khác nhau, vừa là sự nhạy bén, tư duy phán đoán, phân tích, và sự quyết đoán nhất định, vừa là sự đam mê nhiệt huyết với công việc, vừa là tình yêu với cuộc sống… Tuy nhiên, tôi nghĩ điều quan trọng nhất chính là khả năng quản trị bản thân, mình có khả năng để hiểu bản thân mình và biết rằng mình có những điểm yếu gì, những gì mình có thể tập trung khắc phục. Lúc nào là lúc mình nên nhìn lại nghỉ ngơi để cho mình khoảng lặng, lúc nào mình cần phải vượt lên để thúc đẩy. Sự hiểu biết về bản thân mình và tầm nhìn xa phía trước để luôn luôn tiếp tục cố gắng, có lẽ đó là điều quan trọng nhất.
Gần đây, anh hay nhắc đến các khái niệm “thiền, ngộ, thiện…” trên trang cá nhân, dáng vẻ thần thái anh rất ôn hoà, gần gũi. Có thể anh đã bước sang một giai đoạn khác của tâm thức? Anh có còn nhiều tham vọng chinh phục trong cuộc sống?
Đúng là như vậy! Minh nghĩ một phần chính nhờ quãng thời gian đại dịch, như Minh chia sẻ ban đầu. Mình có những nhận thức mới và hiện tại mình đang sống trong một trạng thái tâm thức rất hạnh phúc. Mình làm việc với tinh thần yêu công việc, yêu mọi thứ mình làm, và sự căng thẳng gần như không còn tồn tại trong một ngày làm việc của mình nữa. Tất cả những gì mình làm, những gì mình trải nghiệm đều là sự lựa chọn
của mình. Đó là những điều khiến Minh cảm thấy rất hạnh phúc. Mình “chạm” được vào trạng thái này cũng còn nhờ vào việc mình tập thiền hằng ngày, sống trong chánh niệm và tỉnh thức càng nhiều càng tốt, dần dần mình thấy tâm cảnh này có ích với bản thân mình. Thực sự với mình, đó là một cách trải nghiệm cuộc sống rất tuyệt vời và có ý nghĩa.
Càng sống trong trạng thái tâm thức, tỉnh giác và sống trong chánh niệm nhiều, mình càng thấy niềm yêu thương cuộc sống và những tham vọng chinh phục lại càng mãnh liệt hơn. Tình yêu ngày càng vững bền và nó đến từ những động lực rất tích cực, rất tự nhiên, và Minh cảm thấy mình tận hưởng tất cả những giây phút mình làm việc. Mình nghĩ đó là cách tốt nhất để mình đạt được hiệu quả tốt trong công việc và không bị stress.
Tôi đọc được một câu viết của anh trên facebook cá nhân: “A serial entrepreneur, a CEO, an aspiring artist and a producer, finding myself with many micro lives”, tôi cho rằng anh có thể nằm trong top 3 doanh nhân lãng mạn nhất Việt Nam. Anh có thể chia sẻ sâu hơn về “tuyên ngôn” này?
Thật ra câu này Minh viết như để nhắc nhở bản thân mình thôi. Mỗi con người chỉ có một cuộc sống, không ai bắt ta phải sống theo một khuôn mẫu, một góc nhìn hạn hẹp nào. Ta hoàn toàn có thể tự thiết kế cho mình một đời sống mà ta cảm thấy đam mê và nhiệt huyết. Với Minh, cuộc sống đẹp và có quá nhiều những ngóc ngách, những góc nhìn đa dạng để trải nghiệm. Minh rất hạnh phúc và thấy may mắn khi tạo sự tận hưởng cuộc sống với nhiều cách trải nghiệm khác nhau, vừa là một doanh nhân, vừa là một người làm giáo dục, nhưng cũng là một nghệ sĩ, sáng tác, ca hát, làm phim, đóng phim…, tất cả những việc mình làm đều giúp mình được nếm trải những điều mới. Có những sự thú vị riêng, lãng mạn riêng và khiến mình không bị nhàm chán, giúp tâm hồn mình luôn mới mẻ với những năng lượng tích cực. Nó kéo mình đi để mình không bị tù đọng trong một điểm nào quá lâu. Đó là cuộc sống mà Minh luôn mơ ước và đang được tận hưởng. Mình tin rằng còn rất nhiều điều thú vị phía trước để mình tiếp tục được trải nghiệm cuộc sống tươi đẹp này.
Bài: Navigator Media – Thực hiện phỏng vấn: Hiếu Lê
