Gần đây, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) đã cảnh báo về nguy cơ khủng hoảng nợ doanh nghiệp có thể xảy ra ở các nước châu Á. Đặc biệt, Hàn Quốc là một trong những quốc gia dễ bị ảnh hưởng nặng nề nhất nếu lãi suất cao vẫn tiếp diễn.
Rủi ro cao cho doanh nghiệp khi tỷ lệ thanh toán lãi vay dưới 1
Ảnh minh họa (Nguồn: CNA)
Trong báo cáo về nợ doanh nghiệp ở châu Á hôm 29/5, IMF đã tổng hợp (theo quốc gia) tỷ lệ phần trăm tổng nợ doanh nghiệp do các công ty có tỷ lệ khả năng thanh toán lãi vay dưới 1 trong giai đoạn từ quý III năm 2021 đến quý II năm 2022.
Theo báo cáo, Hàn Quốc có tỷ lệ cao thứ năm trong số 12 nền kinh tế lớn, ở mức 22,1%. 4 quốc gia có tỷ lệ cao hơn Hàn Quốc là Ấn Độ (31,1%), Thái Lan (28%), Trung Quốc (25,8%) và Indonesia (22,7%). Trong khi đó, Việt Nam (18,3%), Nhật Bản (15,8%), Malaysia (13,3%), Hồng Kong (7,8%), Singapore (6,6%), Úc (6,3%) và Philippines (3,3%) là những nước có tỷ lệ thấp hơn so với Hàn Quốc.
Tỷ lệ thanh toán lãi vay (interest coverage ratio) là thu nhập hoạt động kinh doanh chia cho chi phí lãi vay, tỷ số thanh toán dưới một có nghĩa là số tiền mà công ty kiếm được không bao gồm tiền lãi. Công ty càng có nhiều khoản nợ với tỷ lệ thanh toán lãi vay thấp hơn 1 thì càng có nhiều khả năng thất bại.
Nợ doanh nghiệp ở Hàn Quốc tăng dù đã ‘thắt lưng buộc bụng’
IMF đã gióng lên hồi chuông cảnh báo về nợ doanh nghiệp của Hàn Quốc vì tốc độ tăng trưởng đáng báo động của nước này. Theo Báo cáo nợ toàn cầu của IMF, trong 34 quốc gia (khu vực đồng Euro được coi là một quốc gia), tính đến quý đầu tiên của năm nay, nợ doanh nghiệp phi tài chính của Hàn Quốc ở mức 118,4% tổng sản phẩm quốc nội (GDP), cao thứ năm trên thế giới sau Hồng Kông (269%), Trung Quốc (163,7%), Singapore (126,0%) và Nhật Bản (118,7%).
Trong khoảng thời gian một năm qua, tỷ lệ nợ doanh nghiệp của Hàn Quốc đã tăng 3,1 điểm phần trăm, mức tăng lớn thứ tư trong số 34 quốc gia, sau Việt Nam (8,5 điểm phần trăm), Trung Quốc (7,8 điểm phần trăm) và Chile (5,6 điểm phần trăm). Điều này trái ngược với thực tế phần lớn các quốc gia đều giảm tỷ lệ nợ doanh nghiệp trong bối cảnh thực hiện các chính sách ‘thắt lưng buộc bụng’.
Theo Báo cáo ổn định tài chính của Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc (BOK), nợ doanh nghiệp của nước này đạt 2,59 triệu won (1,96 nghìn tỷ USD) vào cuối năm 2022, tăng 10% so với 2,3554 triệu tỷ won (1,783 nghìn tỷ USD) vào năm 2021 với các khoản vay dành cho các tập đoàn lớn đang tăng vọt. Tốc độ tăng trưởng hàng năm của các khoản cho vay đối với các tập đoàn lớn tăng từ 2,5% trong quý IV năm 2021 lên 7,8% trong quý I năm 2022, 11,1% trong quý II, 15,0% trong quý III và 18,2% trong quý IV.
Lãi suất tăng khiến khả năng trả nợ của doanh nghiệp giảm
Tổng Công ty Khí Hàn Quốc KoGAS (Nguồn: Korea Times)
BOK cho biết, mặc dù lãi suất tăng, tín dụng doanh nghiệp tiếp tục tăng với tốc độ cao do nhu cầu về cơ sở vật chất, và vốn lưu động tăng do tỷ giá hối đoái và giá hàng hóa tăng. Lãi suất thị trường tăng dẫn đến tổng chi phí lãi vay tăng nhanh, làm giảm khả năng trả nợ chung của các công ty.
Nợ gia tăng tại các công ty năng lượng, một phần do các chính sách loại bỏ hạt nhân của chính phủ. Khoản nợ của các công ty năng lượng nhà nước như KEPCO và KOGAS đã tăng thêm 70 nghìn tỷ won (53 tỷ USD) chỉ riêng trong năm 2022, do chi phí mua nguyên liệu thô như khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) tăng đáng kể.
Số dư các khoản cho vay doanh nghiệp tại 5 ngân hàng lớn nhất của Hàn Quốc đã tăng 18 nghìn tỷ won (14 tỷ USD) từ 707,6043 nghìn tỷ won (536,0885 tỷ USD) vào cuối tháng 1 lên 725,6767 nghìn tỷ won (549,6843 tỷ USD) vào cuối tháng 5, khi các công ty có tài chính eo hẹp hơn chuyển sang vay nợ.
Theo báo cáo của IMF, tỷ lệ nợ trên GDP của các tập đoàn phi tài chính tại Hàn Quốc ở mức 118,4% trong quý đầu tiên, cao thứ tư sau Hồng Kông (269%), Trung Quốc (163,7%) và Singapore (126,0%). Nó tăng 3,1 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm ngoái (115,3%), nhanh thứ tư sau Việt Nam (8,5 điểm phần trăm), Trung Quốc (7,8 điểm phần trăm) và Chile (5,6 điểm phần trăm). Nợ chính phủ của Hàn Quốc ở mức 44,1% GDP, đứng thứ 22 trong số 34 quốc gia.
Giang Nguyễn (Theo Business Korea)
