Theo các chuyên gia Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM (HIDS), quy mô thị trường kinh tế số tại Thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM) được ước tính đạt 191.768 tỷ đồng, tương đương khoảng 8,27 tỷ USD. Kinh tế số là một nền kinh tế vận hành chủ yếu dựa trên công nghệ số, đặc biệt là các giao dịch điện tử được thực hiện trên nền tảng Internet.
Tại tọa đàm “Kinh tế số – Triển vọng và định hướng phát triển trên địa bàn thành phố” tổ chức vào sáng ngày 25/3, HIDS đã công bố ước tính giá trị kinh tế số của TP.HCM. Tuy nhiên, đơn vị này cũng lưu ý số liệu chỉ mang tính tham chiếu, vì hiện tại có khá nhiều phương pháp tiếp cận việc ước lượng quy mô nền kinh tế số, do đó các kết quả có thể khác nhau.
HIDS đã sử dụng phương pháp ước lượng nội suy tuyến tính 2 chiều. Nguồn dữ liệu họ sử dụng chủ yếu từ báo cáo Nền kinh tế số Đông Nam Á các năm qua của Google, Temasek và Bain & Company, báo cáo doanh nghiệp năm 2019 và 2020 do Sở Thông tin và Truyền thông cung cấp của 4 nhóm ngành: sản xuất phần cứng, phần mềm, nội dung số và dịch vụ công nghệ thông tin.
Sau khi thu được kết quả được nói trên, đơn vị ước lượng tỷ trọng nền kinh tế số trong quy mô GRDP (Tổng sản phẩm trên địa bàn) của TP.HCM vào năm 2021 đạt khoảng từ 13,71% đến 15,72%. Trong năm 2021, kinh tế thành phố giảm 6,78% so với 2020 do ảnh hưởng của đại dịch. Những ngành truyền thống giảm mạnh bao gồm thương mại dịch vụ giảm 5,5%; lưu trú và ăn uống giảm 54,93%; kinh doanh bất động sản giảm 17,32%.
Tuy nhiên, các dịch vụ trực tuyến như mô hình kinh doanh trực tuyến, đặt hàng qua mạng, dịch vụ giao nhận, hội họp trực tuyến, dịch vụ Internet, viễn thông nhận được sự ủng hộ lớn từ người tiêu dùng, ngành thông tin truyền thông tăng 6,08%; hoạt động chuyên môn, khoa học công nghệ cũng có mức tăng 3,8%. Qua đó, nền kinh tế số cũng từng bước phục hồi.
Tại buổi tọa đàm, HIDS đã đưa ra nhiều khuyến nghị về chiếc lược xây dựng chính sách phát triển kinh tế số tại TP.HCM, mục tiêu là giúp thành phố nâng tỷ lệ kinh tế số chiếm 25% GRDP vào năm 2025 và 40% năm 2030.
HIDS đề xuất tập trung nghiên cứu, phát triển thành phố thành trung tâm công nghệ tài chính (Fintech hub); đề xuất các chính sách thử nghiệm (sandbox) về chuyển đổi số, đồng thời hoàn thiện Trung tâm hỗ trợ Chuyển đổi số – DXCenter. Các chuyên gia từ HIDS cũng cho rằng thúc đẩy chuyển đổi số là một trong các giải pháp giúp phục hồi tăng trưởng kinh tế và tạo động lực tăng trưởng cho TP.HCM sau đại dịch.
Tuy nhiên, kinh tế số hiện vẫn là một phạm trù còn mới, các khái niệm, phạm vi cần có sự thống nhất; phương pháp đo lường và thống kê vẫn đang trong quá trình thử nghiệm; khung khổ pháp lý và chính sách tiếp tục định hình để đáp ứng nhu cầu quản lý và phát triển trên thực tế.
HIDS cho rằng, để kinh tế số thuận lợi phát triển cần tiếp tục hoàn thiện 3 khía cạnh lớn. Đầu tiên, cần thống nhất về khái niệm và phạm vi kinh tế số để xây dựng chính sách và đo lường hiệu quả. Thứ hai, phát triển hệ sinh thái số, để làm được điều này các chuyên gia có thể tham khảo từ đề xuất của Nhóm chuyên gia Ngân hàng Thế giới – TP.HCM (HWG) bao gồm 6 trụ cột: hạ tầng; dữ liệu; vốn con người; khu vực công; khu vực tư; văn hóa số, dựa trên nền tảng chính sách, quy định và chính quyền hiệu quả. Cuối cùng, cần thêm những chính sách hỗ trợ doanh nghiệp cụ thể là hỗ trợ nhu cầu thực tiễn của họ, từ doanh nghiệp hạ tầng, dịch vụ công nghệ số hay nội dung số.
Ông Lâm Đình Thắng là Giám đốc Sở Thông tin và Truyền thông TP.HCM, ông đánh giá TP.HCM còn nhiều tiềm năng trong việc phát triển kinh tế số. Theo ông Thắng, thành phố là một trong những địa phương có số lượng người tiêu dùng điện thoại thông minh cao nhất trong nước, tại đây cũng có hạ tầng cáp quang, Internet băng thông rộng, hạ tầng di động 3G, 4G phủ 100% phường, xã, thị trấn. Ông nói rằng: “Xu hướng số hoá, làm việc, học tập từ xa ngày càng phổ biến. Các ứng dụng công nghệ phục vụ đời sống người dân trên nhiều lĩnh vực được phát triển nhanh chóng”.
Hiện nay, 10 ngành được TP HCM ưu tiên chuyển đổi số bao gồm: y tế; giáo dục; giao thông vận tải; tài chính – ngân hàng; du lịch; nông nghiệp; logistics; môi trường; năng lượng và đào tạo nhân lực.
Bài: Hào – Tổng hợp
